హైదరాబాద్: కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల ప్రాజెక్టులో అత్యంత కీలకమైన భారీ పంపుల నిర్వహణ ఇప్పుడు తీవ్ర వివాదానికి దారితీసింది. ప్రపంచంలోనే అతిపెద్దవైన ఈ పంపులను ఇష్టానుసారంగా ఆన్, ఆఫ్ చేయడం వల్ల ప్రాజెక్టు మనుగడకే ముప్పు వాటిల్లే ప్రమాదం ఉందని ఇంజనీరింగ్ నిపుణులు మరియు మాజీ మంత్రి హరీష్ రావు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఏమిటి ఈ ‘బాహుబలి’ పంపుల ప్రత్యేకత?
కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టులో భాగంగా నీటిని ఎత్తిపోయడానికి అమర్చిన పంపులు సాధారణమైనవి కావు. ఉదాహరణకు గాయత్రి పంప్ హౌజ్లోని ఒక్కో పంపు సామర్థ్యం 139 మెగావాట్లు.
సామర్థ్యం: ఒక బాహుబలి పంపు ఇచ్చే అవుట్పుట్ సుమారు 37,280 సాధారణ రైతు మోటార్ల (5 HP) శక్తితో సమానం.
విద్యుత్ వినియోగం: ఇవి ఒక్కసారిగా స్టార్ట్ అయినప్పుడు గ్రిడ్పై విపరీతమైన భారం పడుతుంది. అందుకే వీటిని ‘సాఫ్ట్ స్టార్ట్’ పద్ధతిలో అత్యంత జాగ్రత్తగా ఆన్ చేయాలి.
Also Read : 100 తెలంగాణ పబ్లిక్ స్కూళ్లు, AI విద్య, బ్రేక్ఫాస్ట్ పథకం, రేవంత్ రెడ్డి విద్యారంగంలో సమగ్ర సంస్కరణలు
నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్న ‘వాటర్ హ్యామర్’ (Water Hammer) ముప్పు:
సాధారణంగా ఈ భారీ పంపులను ఒకసారి ఆన్ చేస్తే కనీసం కొన్ని రోజుల పాటు నిరంతరాయంగా నడపాలి. కానీ ప్రస్తుత ప్రభుత్వం వీటిని ఉదయం ఆన్ చేసి సాయంత్రం ఆఫ్ చేస్తోందనే ఆరోపణలు వస్తున్నాయి. ఇలా చేయడం వల్ల రెండు ప్రధాన ప్రమాదాలు ఉన్నాయి:
హ్యామర్ ఎఫెక్ట్: పంపును ఒక్కసారిగా ఆఫ్ చేసినప్పుడు డెలివరీ పైపుల్లో ఉన్న వేల టన్నుల నీరు గురుత్వాకర్షణ వల్ల వెనక్కి తన్నుతుంది. దీనివల్ల కలిగే ఒత్తిడి (Vibrations) పంప్ హౌస్ పునాదులను, పైపులను ధ్వంసం చేసే అవకాశం ఉంది.
మెకానికల్ డ్యామేజ్: అతి భారీ యంత్రాలను తరచూ ఆన్, ఆఫ్ చేయడం వల్ల వాటి బేరింగ్లు, మోటార్ వైండింగ్లు దెబ్బతింటాయి.
Also Read : హైదరాబాద్ ఎన్టీఆర్ స్టేడియంలో రైతుబడి అగ్రి షో: రైతాంగంపై హరీష్ రావు కీలక వ్యాఖ్యలు
రాజకీయ దుమారం – హరీష్ రావు లేఖ:
ఈ వ్యవహారంపై మాజీ మంత్రి హరీష్ రావు స్పందిస్తూ మంత్రి ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డికి లేఖ రాశారు. “ఇవి ఇంట్లో స్విచ్ వేస్తే తిరిగే ఫ్యాన్లు కావు. నిబంధనల ప్రకారం పంపులను నడపకపోతే కోట్లాది రూపాయల ప్రజాధనంతో నిర్మించిన ప్రాజెక్టు నిర్వీర్యమవుతుంది” అని ఆయన హెచ్చరించారు.
ప్రభుత్వ వెర్షన్ ఏంటి?
అయితే, ప్రభుత్వం మాత్రం అవసరానికి అనుగుణంగానే, నిపుణుల సూచనల మేరకే నీటిని ఎత్తిపోస్తున్నామని చెబుతోంది. గతంలో జరిగిన నిర్మాణ లోపాల వల్ల ఇప్పటికే బ్యారేజీలు దెబ్బతిన్నాయని, ఇప్పుడు పంపుల విషయంలోనూ రాజకీయం చేయడం సరికాదని కాంగ్రెస్ వర్గాలు అంటున్నాయి.
Also Read : కొత్త వాహనం కొనాలనుకుంటున్నారా? మార్చి 1 నుండి వేలల్లో అదనపు భారం తప్పదు!


