సాధారణ ప్రజలపై ఆరోగ్య ఖర్చుల భారం తగ్గించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం మరో కీలక అడుగు వేసింది. దేశవ్యాప్తంగా చౌక ధరల్లో నాణ్యమైన జనరిక్ మందులు అందించే లక్ష్యంతో ప్రారంభించిన “ప్రధాన్ మంత్రి భారతీయ జనఔషధి పరియోజన ” (PMBJP)ను విస్తరించాలని నిర్ణయించింది. ఈ పథకం కింద ప్రస్తుతం పనిచేస్తున్న జనఔషధి కేంద్రాల సంఖ్యను మరింతగా పెంచి, 2027 మార్చి నాటికి 25,000 కేంద్రాల వరకు తీసుకెళ్లే లక్ష్యాన్ని ప్రభుత్వం ప్రకటించింది.
లోక్సభలో ఇచ్చిన లిఖితపూర్వక సమాధానంలో కేంద్ర మంత్రి అనుప్రియా పటేల్ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, 2026 ఫిబ్రవరి 28 నాటికి దేశవ్యాప్తంగా ఇప్పటికే 18,646 జనఔషధి కేంద్రాలు ప్రారంభమయ్యాయి. ఈ కేంద్రాల్లో లభించే మందులు బ్రాండెడ్ మందులతో పోలిస్తే 50% నుంచి 80% వరకు తక్కువ ధరలో అందుబాటులో ఉండటం ప్రజలకు పెద్ద ఉపశమనంగా మారింది.
జనఔషధి కేంద్రాల ద్వారా సాధారణ కుటుంబాలకు నెలసరి వైద్య ఖర్చులు గణనీయంగా తగ్గుతున్నాయి. ముఖ్యంగా దీర్ఘకాలిక వ్యాధులతో బాధపడుతున్న రోగులకు ఈ పథకం ఎంతో ఉపయోగపడుతోంది. గత 11 ఏళ్లలో ఈ పథకం ద్వారా ప్రజలు సుమారు ₹40,000 కోట్ల మేర తమ జేబు ఖర్చులను ఆదా చేసుకున్నారని కేంద్రం వెల్లడించింది.
వ్యాపారులకు ప్రోత్సాహకాలు
ఈ పథకం విస్తరణలో భాగంగా కేంద్రం వ్యాపారులకు ఆకర్షణీయమైన ప్రోత్సాహకాలు అందిస్తోంది. జనఔషధి కేంద్ర యజమానులకు ప్రతి నెల కొనుగోళ్లపై 10% వరకు ప్రోత్సాహకం, గరిష్టంగా ₹10,000 వరకు ఇవ్వబడుతుంది. అదనంగా, 200 ముఖ్యమైన మందులను నిల్వలో ఉంచితే మరో ₹10,000 వరకు ప్రోత్సాహకం అందుతుంది.
అలాగే, ఉత్తర తూర్పు రాష్ట్రాలు, హిమాలయ ప్రాంతాలు, దీవులు మరియు నితి ఆయోగ్ గుర్తించిన ఆశావహ జిల్లాల్లో కేంద్రాలు ప్రారంభిస్తే ఒకసారి ₹2 లక్షల ప్రత్యేక ప్రోత్సాహకం కూడా అందిస్తున్నారు. మహిళలు, మాజీ సైనికులు, దివ్యాంగులు, ఎస్సీ/ఎస్టీ వర్గాలకు చెందిన వ్యాపారులను ప్రోత్సహించేందుకు ప్రత్యేక సదుపాయాలు కల్పిస్తున్నారు.
నాణ్యతపై ప్రత్యేక దృష్టి
తక్కువ ధరలో మందులు అందుతున్నాయని నాణ్యతపై సందేహాలు రాకుండా ప్రభుత్వం కఠిన నియంత్రణలు అమలు చేస్తోంది. WHO-GMP సర్టిఫికేషన్ ఉన్న తయారీ కేంద్రాల నుంచే మందులు కొనుగోలు చేస్తున్నారు. ప్రతి బ్యాచ్ను తప్పనిసరిగా పరీక్షించి, నాణ్యత నిర్ధారణ తర్వాత మాత్రమే కేంద్రాలకు పంపిస్తున్నారు.
ఇక NABL గుర్తింపు పొందిన ప్రయోగశాలల్లోనే మందుల నాణ్యత పరీక్షలు జరుగుతాయి. ఈ విధంగా నాణ్యతను కాపాడుతూ చౌక ధరలో మందులు అందించడం ఈ పథకానికి ప్రత్యేకతగా నిలుస్తోంది.
భారతదేశంలో ఆరోగ్య ఖర్చుల్లో పెద్ద భాగం “Out-of-Pocket Expenditure” రూపంలోనే ఉంటుంది. అంటే ప్రజలు నేరుగా తమ జేబు నుంచి మందుల కోసం ఖర్చు చేస్తున్నారు. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో, మధ్యతరగతి కుటుంబాల్లో ఈ భారం మరింతగా ఉంటుంది. ఈ నేపథ్యంలో జనఔషధి కేంద్రాల విస్తరణ ప్రజల ఆరోగ్య భద్రతకు కీలకంగా మారుతోంది.
ప్రత్యేకంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ వంటి రాష్ట్రాల్లో ప్రైవేట్ ఆసుపత్రుల ఖర్చులు అధికంగా ఉండటంతో, చౌక మందుల అవసరం మరింత పెరిగింది. ఈ పథకం విస్తరించడంతో గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కూడా నాణ్యమైన మందులు అందుబాటులోకి రావడం ద్వారా ప్రజల ఆరోగ్యంపై సానుకూల ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.
మొత్తంగా, జనఔషధి కేంద్రాల సంఖ్య పెంపు కేవలం ఒక ప్రభుత్వ లక్ష్యం మాత్రమే కాదు ఇది కోట్లాది ప్రజల ఆరోగ్య భద్రతను బలోపేతం చేసే కీలక చర్యగా మారుతోంది.
Also Read: డెంటల్ రంగంలో పెద్ద సంస్కరణ.. నేషనల్ డెంటల్ కమిషన్ ఏర్పాటు
