- ప్రాంక్ల పేరిట నిబంధనలు ఉల్లంఘిస్తున్న యువత, బాధితులుగా మారుతున్న ఈ-రిక్షా కార్మికులు
- మొబైల్ యాప్ ద్వారా ఈ-రిక్షాల బ్యాటరీలను రిమోట్గా నిలిపివేస్తున్న ప్రమాదకరమైన వైరల్ ట్రెండ్
- దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న ప్రధాన నగరాలు, రద్దీగా ఉండే రహదారులు
వ్యూస్ కోసం వికృత చేష్టలు.. కన్నీరు పెడుతున్న పేద డ్రైవర్లు
సోషల్ మీడియాలో రీల్స్, వ్యూస్ కోసం కొందరు యువకులు చేస్తున్న పనులు సామాన్య శ్రామికుల పొట్ట కొడుతున్నాయి. ఇటీవల కాలంలో ఇన్ స్టాగ్రామ్, యూట్యూబ్ వంటి ప్లాట్ఫారమ్లలో ఒక వింతైన, అత్యంత ప్రమాదకరమైన ట్రెండ్ జోరందుకుంది. స్మార్ట్ఫోన్ యాప్ను ఉపయోగించి రోడ్డుపై వెళ్తున్న ఈ-రిక్షాల (E-Rickshaws) బ్యాటరీలను రిమోట్గా స్విచ్ ఆఫ్ చేయడం ఈ ‘ప్రాంక్’ ముఖ్య ఉద్దేశం. రద్దీగా ఉండే రోడ్ల మధ్యలో ఒక్కసారిగా వాహనం ఆగిపోవడంతో వెనుక వచ్చే వాహనాలు ప్రమాదాలకు గురయ్యే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
ఈ వైరల్ వీడియోలలో వాహనం ఎందుకు ఆగిపోయిందో తెలియక, ఎంత ప్రయత్నించినా స్టార్ట్ కాకపోవడంతో పేద డ్రైవర్లు నడిరోడ్డుపైనే కన్నీరు పెట్టుకుంటున్న దృశ్యాలు సామాజిక మాధ్యమాల్లో కనిపిస్తున్నాయి. కొంతమంది దీనిని నిర్లక్ష్యంగా నడిపే డ్రైవర్లపై ‘రివెంజ్’ (ప్రతీకారం) గా అభివర్ణిస్తున్నప్పటికీ, వాస్తవానికి ఇది రోజువారీ సంపాదనపై ఆధారపడే అమాయక కార్మికుల జీవనోపాధిని తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోంది. సాంకేతికతను దుర్వినియోగం చేస్తూ అమాయకులను వేధించడంపై నెటిజన్లు తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
వివాదానికి కేంద్రంగా మారిన చైనా యాప్: అసలేం జరుగుతోంది?
ఈ వివాదం వెనుక ‘బాట్-బిఎమ్ఎస్’ (BAT-BMS) అనే మొబైల్ అప్లికేషన్ ఉంది. దీనిని చైనాకు చెందిన ‘షెన్జెన్ గ్రేనెర్జీ టెక్నాలజీ’ అనే సంస్థ బ్యాటరీ నిర్వహణ కోసం అధికారికంగా అభివృద్ధి చేసింది. సాధారణంగా ఈ యాప్ సహాయంతో బ్యాటరీ ఆరోగ్యం, ఛార్జింగ్ స్థితి, పనితీరు వంటి సాంకేతిక అంశాలను బ్లూటూత్ ద్వారా ట్రాక్ చేయవచ్చు. బ్యాటరీ యజమానులు, సర్వీస్ టెక్నీషియన్ల సౌకర్యార్థం ఈ తరహా అప్లికేషన్లను తయారు చేస్తారు.
కానీ, మార్కెట్లో లభించే కొన్ని తక్కువ ధర కలిగిన ఈ-రిక్షాలు, ఎలక్ట్రిక్ స్కూటర్లలోని ‘బ్యాటరీ మేనేజ్మెంట్ సిస్టమ్’ (BMS) కు సరైన పాస్వర్డ్ రక్షణ గానీ, అథెంటికేషన్ భద్రత గానీ ఉండటం లేదు. బ్లూటూత్ సిగ్నల్ దాదాపు 10 నుండి 15 మీటర్ల పరిధిలో పనిచేస్తుంది కాబట్టి, ఆ పరిధిలో ఉన్న ఎవరైనా ఈ యాప్ ద్వారా సదరు వాహన బ్యాటరీకి సులభంగా కనెక్ట్ అయిపోతున్నారు. కనెక్ట్ అయిన వెంటనే ‘బ్యాటరీ ఆఫ్’ అనే కమాండ్ ఇవ్వడం ద్వారా రన్నింగ్లో ఉన్న వాహనాన్ని అక్కడికక్కడే ఆపేస్తున్నారు. తీవ్ర వివాదాస్పదంగా మారిన ఈ యాప్ను ఇప్పటికే యాపిల్ యాప్ స్టోర్ నుండి తొలగించినప్పటికీ, గూగుల్ ప్లే స్టోర్లో ఇది ఇంకా అందుబాటులో ఉండటం గమనార్హం.
ప్రాంక్ కాదు.. ప్రాణాలు తీసే ప్రమాదం! చట్టపరమైన చర్యలు ఇవే
- చలనంలో ఉన్న ఒక ఎలక్ట్రిక్ వాహనాన్ని హఠాత్తుగా ఆపివేయడం వల్ల రోడ్డుపై ఊహించని ప్రమాదాలు జరిగే అవకాశం ఉంది.
- వేగంగా వెళ్లే వాహనాల మధ్య ఈ-రిక్షా అకస్మాత్తుగా ఆగిపోతే వెనుక వచ్చే వాహనాలు దానిని బలంగా ఢీకొట్టవచ్చు.
- ప్రయాణికులు నడిరోడ్డుపై లేదా సురక్షితం కాని ప్రాంతాల్లో చిక్కుకుపోవాల్సి వస్తుంది.
- భారీగా ట్రాఫిక్ జామ్ ఏర్పడి అంబులెన్స్ వంటి అత్యవసర సేవలకు అంతరాయం కలుగుతుంది.
- వాహనం రిపేర్ చేసుకోవడానికి డ్రైవర్లు తమ రోజంతా సంపాదనను కోల్పోవాల్సి వస్తుంది.
ఇలాంటి చర్యలకు పాల్పడటం చట్టప్రకారం తీవ్రమైన నేరమని సైబర్ చట్టాల నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. భారతదేశ సమాచార సాంకేతిక చట్టం (IT Act, 2000) లోని నిబంధనల ప్రకారం, ఒకరి అనుమతి లేకుండా వారి ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాన్ని లేదా వ్యవస్థను యాక్సెస్ చేయడం నేరం.
ఐటీ చట్టం 2000 – సెక్షన్ 66: ఎవరైనా దురుద్దేశంతో లేదా మోసపూరితంగా కంప్యూటర్ వనరులను అనధికారికంగా యాక్సెస్ చేసినా, అంతరాయం కలిగించినా వారికి 3 సంవత్సరాల వరకు జైలు శిక్ష లేదా రూ. 5 లక్షల వరకు జరిమానా, లేదా రెండూ విధించే అవకాశం ఉంది.
దీనితో పాటు, హ్యాకింగ్, డేటా ట్యాంపరింగ్, ఐడెంటిటీ థెఫ్ట్ (సెక్షన్ 66C), కంప్యూటర్ వనరులను ఉపయోగించి మోసాలకు పాల్పడటం (సెక్షన్ 66D) కింద కూడా కేసులు నమోదు చేయవచ్చు. ఈ ఉల్లంఘనలకు 3 ఏళ్ల జైలు శిక్షతో పాటు లక్ష రూపాయల వరకు అదనపు జరిమానాలు విధిస్తారు. ఒకవేళ ఈ వికృత చేష్టల వల్ల ఎవరికైనా గాయాలైనా లేదా ప్రాణనష్టం జరిగితే, భారతీయ న్యాయ సంహిత (BNS) కింద మరిన్ని కఠినమైన క్రిమినల్ కేసులు నమోదవుతాయి. వైరల్ కావడం అంటే చట్టాల నుండి మినహాయింపు పొందడం కాదని, సోషల్ మీడియా సరదాలు జీవితాలను జైలు పాలు చేస్తాయని పోలీసులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
Also Read: వన్చెఫ్ బిర్యానీ ప్రీమియర్ లీగ్ విజేతగా హైదరాబాద్ బిర్యానీ!
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
Q1. ఈ-రిక్షాల బ్యాటరీలను ఆఫ్ చేయడానికి ఏ యాప్ను ఉపయోగిస్తున్నారు?
చైనాకు చెందిన షెన్జెన్ గ్రేనెర్జీ టెక్నాలజీ అభివృద్ధి చేసిన 'BAT-BMS' అనే బ్యాటరీ మేనేజ్మెంట్ అప్లికేషన్ను దుర్వినియోగం చేస్తూ ఈ ప్రాంక్లకు పాల్పడుతున్నారు.
Q2. ఈ యాప్ రిక్షా బ్యాటరీలను ఎలా నియంత్రించగలుగుతోంది?
జవాబు. భద్రతా పాస్వర్డ్లు లేదా సరైన అథెంటికేషన్ లేని తక్కువ ధర ఈ-రిక్షాల బ్లూటూత్ సిగ్నల్స్ ఆధారంగా 10 నుండి 15 మీటర్ల పరిధిలో ఉండి ఈ యాప్ ద్వారా బ్యాటరీని ఆఫ్ చేస్తున్నారు.
Q3. అనుమతి లేకుండా ఇతరుల ఈ-రిక్షా బ్యాటరీని ఆఫ్ చేస్తే ఎలాంటి శిక్ష పడుతుంది?
భారతీయ ఐటీ చట్టం 2000 లోని సెక్షన్ 66 ప్రకారం, ఇది అనధికారిక హ్యాకింగ్ కిందికి వస్తుంది. దీనికి గరిష్టంగా 3 ఏళ్ల జైలు శిక్ష లేదా రూ. 5 లక్షల జరిమానా, లేదా రెండు కలిపి విధించవచ్చు.
