దేశవ్యాప్తంగా రైతుల్లో ఆందోళన కలిగించిన యూరియా ధరల పెంపు వార్తలపై కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక ప్రకటన చేసింది. యూరియా ధరలను పెంచే ఎలాంటి ప్రతిపాదన లేదని స్పష్టంగా ప్రకటిస్తూ, రైతులకు ఊరటనిచ్చింది. అయితే అదే సమయంలో యూరియా సంచుల పరిమాణాన్ని తగ్గించడం వెనుక ఉన్న ఉద్దేశాన్ని కూడా ప్రభుత్వం వివరిస్తూ, ఇది వ్యవసాయ రంగంలో దీర్ఘకాల మార్పులకు దారితీసే చర్యగా పేర్కొంది.
లోక్సభలో ఇచ్చిన లిఖితపూర్వక సమాధానంలో కేంద్ర మంత్రి అనుప్రియా పటేల్ మాట్లాడుతూ, యూరియా ధరలు స్థిరంగా కొనసాగుతాయని, రైతులపై అదనపు భారం మోపే ఉద్దేశం ప్రభుత్వానికి లేదని తెలిపారు. ప్రస్తుతం 45 కిలోల నేమ్ కోటెడ్ యూరియా సంచికి ₹242 గరిష్ట చిల్లర ధరగా నిర్ణయించబడింది. అలాగే 40 కిలోల సల్ఫర్ కోటెడ్ యూరియా సంచికి ₹254 ధరగా ఉంది. ఈ ధరలు కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర పన్నులు తప్పించి నిర్ణయించబడినవని అధికారులు వెల్లడించారు.
అయితే రైతుల్లో చర్చకు కారణమైన అంశం సంచుల పరిమాణం తగ్గింపు. గతంలో 50 కిలోలుగా ఉన్న యూరియా సంచులను ఇప్పుడు 45 కిలోలు, కొన్ని సందర్భాల్లో 40 కిలోలుగా మార్చడం జరిగింది. దీనిపై ప్రభుత్వం చెప్పిన ముఖ్యమైన కారణం — యూరియాను అధికంగా వాడకుండా నియంత్రించడం. భారత వ్యవసాయంలో గత కొన్ని దశాబ్దాలుగా యూరియా వినియోగం అధికమవుతూ వచ్చింది. రైతులు తక్షణ దిగుబడుల కోసం ఎక్కువ మోతాదులో యూరియా వాడడం వల్ల నేలలో ఇతర పోషకాలు తగ్గిపోతున్నాయి.
వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తల ప్రకారం, యూరియా అధిక వినియోగం వల్ల నేలలో నత్రజని అధికంగా చేరి, ఫాస్పరస్, పొటాషియం వంటి ముఖ్యమైన పోషకాల సమతుల్యత దెబ్బతింటుంది. దీని ప్రభావం పంటలపై పడటమే కాకుండా, దీర్ఘకాలంలో నేల సారవంతతను తగ్గిస్తుంది. ఈ పరిస్థితిని మార్చేందుకు కేంద్రం “సమతుల్య ఎరువుల వినియోగం” అనే విధానాన్ని ప్రోత్సహిస్తోంది.
రైతుల స్పందన ఎలా ఉంది?
కొన్ని రాష్ట్రాల్లో రైతులు ఈ నిర్ణయాన్ని జాగ్రత్తగా పరిశీలిస్తున్నారు. “ధరలు పెరగకపోవడం మంచిదే కానీ సంచుల పరిమాణం తగ్గడం వల్ల మొత్తంగా కొనాల్సిన సంచుల సంఖ్య పెరుగుతుందా?” అనే సందేహం వ్యక్తమవుతోంది. ముఖ్యంగా చిన్న మరియు మధ్య తరహా రైతులు ఖర్చులపై ప్రభావం ఎలా ఉంటుందో అంచనా వేస్తున్నారు.
ఇంకొంతమంది రైతులు మాత్రం ఈ నిర్ణయాన్ని సానుకూలంగా చూస్తున్నారు. “మనం ఎక్కువగా యూరియా వాడుతున్నాం. దీన్ని తగ్గించాల్సిన అవసరం ఉంది” అని వ్యవసాయ సంఘాల నాయకులు చెబుతున్నారు. వారు సేంద్రియ ఎరువులు, మిశ్రమ ఎరువుల వినియోగాన్ని పెంచాలని సూచిస్తున్నారు.
భారత వ్యవసాయ భవిష్యత్తు నేల ఆరోగ్యంపై ఆధారపడి ఉంది. యూరియా అధిక వినియోగం వల్ల ఇప్పటికే అనేక ప్రాంతాల్లో నేల నాణ్యత క్షీణించింది. దీని ప్రభావం దిగుబడులపై పడటమే కాకుండా రైతుల ఆదాయంపైనా ప్రభావం చూపుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో సంచుల పరిమాణం తగ్గించడం వంటి చిన్న మార్పులు కూడా పెద్ద మార్పులకు దారి తీసే అవకాశం ఉంది.
ప్రత్యేకంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ వంటి వరి ప్రధాన రాష్ట్రాల్లో యూరియా వినియోగం అధికంగా ఉంటుంది. ఇక్కడ ఈ నిర్ణయం రైతుల వ్యవసాయ పద్ధతుల్లో మార్పులు తీసుకురావచ్చు. సమతుల్య ఎరువుల వినియోగం పెరిగితే నేల సారవంతత మెరుగుపడి, దీర్ఘకాలంలో దిగుబడులు కూడా స్థిరంగా ఉండే అవకాశం ఉంది.
మొత్తానికి, యూరియా ధరలు పెరగకపోవడం రైతులకు తక్షణ ఉపశమనం ఇచ్చినప్పటికీ, సంచుల పరిమాణం తగ్గింపు వ్యవసాయ రంగంలో సరికొత్త దిశను సూచిస్తోంది. ఇది కేవలం పరిమాణ మార్పు కాదు — రైతుల ఆలోచన విధానాన్ని మార్చే ప్రయత్నం అని చెప్పవచ్చు.
Also Read: డెంటల్ రంగంలో పెద్ద సంస్కరణ.. నేషనల్ డెంటల్ కమిషన్ ఏర్పాటు
