ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా ప్రకటించిన “తల్లికి వందనం” (Thalliki Vandanam) పథకాన్ని 2025–26 విద్యా సంవత్సరంనుంచి అమలు చేయనున్నట్లు అధికారిక ఉత్తర్వులు (G.O.Ms.No.26, తేదీ: 12-06-2025) జారీ చేసింది. ఈ పథకం కింద రాష్ట్రంలోని అర్హులైన ప్రతి తల్లి లేదా సంరక్షకుడికి, I నుంచి XII తరగతుల వరకు చదువుతున్న ప్రతి విద్యార్థికి సంవత్సరానికి రూ.15,000 ఆర్థిక సహాయం అందించనుంది. ఈ పథకం ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ ఎయిడెడ్, ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ మరియు రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలు/జూనియర్ కాలేజీల్లో చదువుతున్న విద్యార్థులకు వర్తిస్తుంది.
పథకం లక్ష్యం ఏమిటి?
“తల్లికి వందనం” పథకం ప్రధాన ఉద్దేశ్యం:
- పాఠశాల విద్యను అందరికీ అందుబాటులోకి తీసుకురావడం
- తల్లులను పిల్లల విద్యలో మరింత భాగస్వామ్యం చేయడం
- డ్రాప్అవుట్ రేటును తగ్గించడం
- విద్యార్థుల నమోదు పెంపు
- సామాజిక మరియు ఆర్థిక పురోగతికి పునాది వేయడం
ఈ పథకం డైరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్ఫర్ (DBT) విధానంలో అమలు అవుతుంది. డబ్బు నేరుగా తల్లి లేదా గుర్తింపు పొందిన సంరక్షకుడి ఆధార్-సీడ్ చేసిన బ్యాంక్ ఖాతాలో జమ అవుతుంది.
Also Read: PM Kisan 22వ వాయిదా షాక్ – లక్షల పేర్లు తొలగింపు
ప్రతి విద్యార్థికి రూ.15,000 – కానీ రూ.2,000 మినహాయింపు
ప్రతి విద్యార్థికి రూ.15,000 చొప్పున సహాయం ప్రకటించినప్పటికీ, అందులో నుండి రూ.2,000 మినహాయించి జిల్లా కలెక్టర్ ఆధ్వర్యంలోని ప్రత్యేక ఖాతాలో జమ చేయనున్నారు.
ఈ నిధులను:
- పాఠశాల నిర్వహణ
- పరిశుభ్రత
- శానిటేషన్
- ఇతర విద్యా మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి కోసం వినియోగించనున్నారు.
అర్హత ప్రమాణాలు (Eligibility Criteria)
ఈ పథకానికి అర్హత పొందాలంటే కింది షరతులు తప్పనిసరి:
1️.కుటుంబ ఆదాయం
గ్రామీణ ప్రాంతం: నెలకు రూ.10,000 లోపు
పట్టణ ప్రాంతం: నెలకు రూ.12,000 లోపు
2️.రేషన్ కార్డు
కుటుంబంలో కనీసం ఒకరికి రైస్ కార్డు ఉండాలి.
3️. భూమి పరిమితి
3 ఎకరాల తడిబడి భూమి
లేదా 10 ఎకరాల పొడి భూమి
లేదా రెండూ కలిపి 10 ఎకరాల లోపు
4️.వాహన యాజమాన్యం
కుటుంబంలో ఎవరైనా 4-వీలర్ కలిగి ఉంటే అర్హత లేదు (ట్రాక్టర్లు, టాక్సీలు, ఆటోలు మినహాయింపు).
5️.విద్యుత్ వినియోగం
ప్రతి నెల సగటు 300 యూనిట్లలోపు ఉండాలి (12 నెలల సగటు ఆధారంగా).
6️.ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు
కుటుంబంలో ఎవరైనా ప్రభుత్వ ఉద్యోగి/పెన్షనర్ అయితే అర్హత లేదు (సానిటేషన్ వర్కర్లు మినహాయింపు).
7️.ఆదాయపు పన్ను
ఇంకమ్ ట్యాక్స్ చెల్లించే కుటుంబాలు అర్హులు కావు.
విద్యార్థుల అర్హత
- I నుంచి XII తరగతుల వరకు చదువుతున్నవారు మాత్రమే
- ITI, పాలిటెక్నిక్, IIIT (RGUKT) వంటి కోర్సులకు వర్తించదు
- 75% హాజరు తప్పనిసరి (తరువాతి ఏడాది ప్రయోజనాల కోసం)
డేటా సేకరణ & వెరిఫికేషన్
- స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ డిపార్ట్మెంట్
- బోర్డ్ ఆఫ్ ఇంటర్మీడియట్ ఎడ్యుకేషన్
సేకరించాల్సిన వివరాలు:
- విద్యార్థి పేరు, ఆధార్, తరగతి, పాఠశాల, హాజరు శాతం
- తల్లి/సంరక్షకుడి ఆధార్, వయసు
GSWS శాఖ ఆధ్వర్యంలో:
- ఆధార్ వెరిఫికేషన్
- డూప్లికేట్ తొలగింపు
- మదర్-చైల్డ్ మ్యాపింగ్
- హౌస్హోల్డ్ సర్వే డేటాతో క్రాస్ వెరిఫికేషన్ చేయనున్నారు.
చెల్లింపు విధానం
- తల్లి ఆధార్-సీడ్ చేసిన బ్యాంక్ ఖాతాకు డబ్బు జమ
- సింగిల్ పేరెంట్ అయితే తండ్రికి
- ఇద్దరూ లేకపోతే సంరక్షకుడికి
- అనాథల కోసం జిల్లా కలెక్టర్ ద్వారా పంపిణీ
RTE 12(1)(C) కింద ప్రైవేట్ స్కూళ్లలో చేరిన విద్యార్థుల ఫీజు ప్రభుత్వ నిబంధనల మేరకు ప్రైవేట్ మేనేజ్మెంట్కు చెల్లించబడుతుంది.
సోషల్ ఆడిట్ & మోసాలపై కఠిన చర్యలు
- లబ్ధిదారుల జాబితా గ్రామ/వార్డు సచివాలయాల్లో ప్రదర్శన
- తప్పుడు సమాచారం ఇస్తే క్రిమినల్ కేసులు
- మోసం నిర్ధారణైతే డబ్బు రికవరీ
ఫిర్యాదు వ్యవస్థ
GSWS శాఖ ప్రత్యేక ఆన్లైన్ గ్రీవెన్స్ సిస్టమ్ ఏర్పాటు చేస్తుంది. అర్హత లభించకపోతే:
👉 గ్రామ/వార్డు సచివాలయాన్ని సంప్రదించవచ్చు.
“తల్లికి వందనం” పథకం వల్ల:
- పాఠశాల నమోదు పెరుగుతుంది
- డ్రాప్అవుట్ తగ్గుతుంది
- తల్లుల ఆర్థిక స్వయం సాధికారత పెరుగుతుంది
- విద్యా మౌలిక వసతులకు అదనపు నిధులు అందుతాయి.. అని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
1. ఎవరు అర్హులు?
I నుంచి XII వరకు చదువుతున్న విద్యార్థుల తల్లులు/సంరక్షకులు ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ ఎయిడెడ్, ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ మరియు రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలు/జూనియర్ కాలేజీల్లో చదువుతున్నవారు
2. ప్రతి పిల్లవాడికి ఎంత మొత్తం వస్తుంది?
ప్రతి విద్యార్థికి సంవత్సరానికి రూ.15,000. అయితే అందులో రూ.2,000 మినహాయించి పాఠశాల అభివృద్ధి నిధిగా వినియోగిస్తారు.
3. రూ.2,000 ఎందుకు మినహాయిస్తారు?
ఈ మొత్తం పాఠశాల నిర్వహణ, పరిశుభ్రత, మౌలిక వసతుల అభివృద్ధి కోసం జిల్లా కలెక్టర్ ఆధ్వర్యంలో వినియోగిస్తారు.
4. కుటుంబ ఆదాయం ఎంత ఉండాలి?
గ్రామీణ ప్రాంతం: నెలకు రూ.10,000 లోపు పట్టణ ప్రాంతం: నెలకు రూ.12,000 లోపు
5. భూమి పరిమితి ఎంత?
3 ఎకరాల తడిబడి లేదా 10 ఎకరాల పొడి భూమి లేదా రెండూ కలిపి 10 ఎకరాల లోపు
6. 4-వీలర్ వాహనం ఉంటే అర్హత ఉందా?
లేదు. కుటుంబంలో ఎవరైనా 4-వీలర్ కలిగి ఉంటే అర్హత లేదు (ట్రాక్టర్, టాక్సీ, ఆటో మినహాయింపు).
7. విద్యుత్ వినియోగ పరిమితి ఎంత?
ప్రతి నెల సగటు 300 యూనిట్లలోపు ఉండాలి (గత 12 నెలల సగటు ఆధారంగా).
8. ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల పిల్లలకు వర్తిస్తుందా?
లేదు. కుటుంబంలో ఎవరైనా ప్రభుత్వ ఉద్యోగి లేదా పెన్షనర్ అయితే అర్హత లేదు (సానిటేషన్ వర్కర్లు మినహాయింపు).
9. ఆదాయపు పన్ను చెల్లిస్తే?
ఇంకమ్ ట్యాక్స్ చెల్లించే కుటుంబాలు అర్హులు కావు.
10. ITI/Polytechnic/IIIT విద్యార్థులకు వర్తిస్తుందా?
లేదు. ఈ పథకం I నుంచి XII తరగతుల వరకు మాత్రమే వర్తిస్తుంది.
11. హాజరు తప్పనిసరా?
అవును. కనీసం 75% హాజరు ఉండాలి. లేకపోతే తదుపరి సంవత్సరానికి అర్హత ఉండదు.
12. డబ్బు ఎలా జమ అవుతుంది?
ఆధార్-సీడ్ చేసిన బ్యాంక్ ఖాతాకు DBT ద్వారా తల్లి ఖాతాకు ప్రాధాన్యత సింగిల్ పేరెంట్ అయితే తండ్రికి అనాథల కోసం జిల్లా కలెక్టర్ ద్వారా పంపిణీ
13. బ్యాంక్ ఖాతా ఆధార్తో లింక్ చేయాలా?
అవును. ఆధార్-సీడింగ్ తప్పనిసరి.
14. అర్హత లేకపోతే ఎక్కడ ఫిర్యాదు చేయాలి?
గ్రామ/వార్డు సచివాలయంలో ఫిర్యాదు నమోదు చేయవచ్చు. GSWS శాఖ ప్రత్యేక ఆన్లైన్ గ్రీవెన్స్ సిస్టమ్ కూడా ఏర్పాటు చేస్తుంది.
15. మోసం చేస్తే ఏమవుతుంది?
తప్పుడు సమాచారం ఇస్తే: క్రిమినల్ కేసులు డబ్బు రికవరీ అర్హత రద్దు చర్యలు తీసుకుంటారు.
16. ప్రైవేట్ స్కూల్స్లో చదివే పిల్లలకు వర్తిస్తుందా?
అవును. ప్రభుత్వం గుర్తింపు పొందిన ప్రైవేట్ స్కూల్స్/జూనియర్ కాలేజీలకు వర్తిస్తుంది.