హిందూ సంప్రదాయంలో గృహప్రవేశం అత్యంత ముఖ్యమైన శుభకార్యాల్లో ఒకటి. కొత్త ఇంట్లో తొలి అడుగు శుభ ఘడియల్లో పడితే ఆ ఇంట్లో నివాసం సుఖసంతోషాలతో సాగుతుందన్నది తరతరాల విశ్వాసం. అందుకే ఇల్లు ఎంత బాగా కట్టుకున్నా, ప్రవేశానికి మాత్రం పంచాంగం చూసి ముహూర్తం పెట్టడం ఆనవాయితీ.
ముహూర్త నిర్ణయంలో ప్రధానంగా ఐదు అంశాలు పరిశీలిస్తారు – మాసం, తిథి, వారం, నక్షత్రం, లగ్నం. వీటిని ఒక్కొక్కటిగా చూద్దాం.
శాస్త్రం ప్రకారం గృహప్రవేశాలు మూడు రకాలు:
- అపూర్వ గృహప్రవేశం: కొత్తగా నిర్మించిన ఇంట్లో తొలిసారి ప్రవేశించడం – దీనికే ముహూర్త నియమాలు అత్యంత కఠినంగా పాటిస్తారు
- సపూర్వ గృహప్రవేశం: ప్రయాణం, ఇతర కారణాలతో కొంతకాలం ఖాళీగా ఉంచిన సొంత ఇంట్లోకి తిరిగి ప్రవేశించడం
- ద్వాంధవ గృహప్రవేశం: మరమ్మతులు, పునర్నిర్మాణం తర్వాత తిరిగి ప్రవేశించడం
కొన్న ఇల్లు, అద్దె ఇంటికీ శుభ ముహూర్తం చూడటం మంచిదే అయినా -అపూర్వ గృహప్రవేశానికి పాటించే నియమాలు పూర్తి స్థాయిలో వర్తించవని పండితులు చెబుతారు.
ఏ మాసాలు శుభప్రదం?
గృహప్రవేశానికి అనుకూల, ప్రతికూల మాసాలుగా సంప్రదాయం చెప్పేవి:
అత్యంత శుభ మాసాలు:
- మాఘ మాసం – విశేష శుభఫలప్రదం
- ఫాల్గుణ మాసం – సంపద, సంతాన సౌఖ్యాలకు అనుకూలం
- వైశాఖ మాసం – అభివృద్ధికి ఉత్తమం
- జ్యేష్ఠ మాసం – శుభప్రదమే (కుటుంబ ఆచారాలను బట్టి)
నివారించాల్సినవిగా చెప్పే కాలాలు:
- ఆషాఢం, భాద్రపదం, పుష్యం – సంప్రదాయంగా గృహప్రవేశానికి అనుకూలం కాదని భావిస్తారు
- శూన్య మాసం – శుభకార్యాలకు పనికిరాదని పంచాంగంలో పేర్కొంటారు
- మూఢమి (గురు/శుక్ర మౌఢ్యమి): గురుడు లేదా శుక్రుడు అస్తంగతమైన కాలంలో ఎలాంటి శుభకార్యాలూ చేయరు — ఏటా ఈ తేదీలు మారతాయి కాబట్టి పంచాంగంలో తప్పక చూడాలి
- అధిక మాసం వచ్చిన సంవత్సరాల్లో ఆ మాసాన్ని వదిలేస్తారు
తిథులు – ఏవి మంచివి?
- శుభ తిథులు: విదియ, తదియ, పంచమి, షష్ఠి, సప్తమి, దశమి, ఏకాదశి, త్రయోదశి — వీటిని గృహప్రవేశానికి అనుకూలంగా భావిస్తారు
- నివారించాల్సినవి: అమావాస్య, చతుర్థి, నవమి, చతుర్దశి తిథులను సాధారణంగా వదిలేస్తారు
- శుక్ల పక్షం (పౌర్ణమి వైపు వెళ్లే పక్షం) కృష్ణ పక్షం కంటే ఎక్కువ శుభప్రదమని పండితుల మాట
వారాలు – ఏ రోజు మేలు?
ఉత్తమం: సోమ, బుధ, గురు, శుక్రవారాలు – ముఖ్యంగా గురువారం గృహప్రవేశానికి శ్రేష్ఠమని చెబుతారు
నివారించేవి: మంగళవారం సాధారణంగా వదిలేస్తారు; ఆదివారం, శనివారాలపై పండితుల మధ్య భిన్నాభిప్రాయాలున్నాయి – కుటుంబ సంప్రదాయాన్ని బట్టి నిర్ణయిస్తారు
నక్షత్రాలు – కీలకమైన అంశం
గృహప్రవేశానికి అనుకూలమని శాస్త్రం చెప్పే నక్షత్రాలు:
- రోహిణి, మృగశిర – స్థిర సౌఖ్యాలకు
- ఉత్తర, ఉత్తరాషాఢ, ఉత్తరాభాద్ర – ఈ మూడు ‘స్థిర నక్షత్రాలు’ గృహప్రవేశానికి విశేషం
- అనూరాధ, రేవతి, చిత్త, స్వాతి, శతభిషం, పుష్యమి, ధనిష్ఠ – శుభప్రదమైనవిగా పరిగణన
ఇంటి యజమాని జన్మ నక్షత్రంతో ఆ రోజు నక్షత్రం తారాబలం కుదురుతుందో లేదో కూడా చూస్తారు — ఇది వ్యక్తిగతంగా మారే అంశం కాబట్టి పండితుల సలహా అవసరం.
లగ్నం & సమయం
తిథి, వారం, నక్షత్రం కుదిరాక – ఆ రోజులో శుభ లగ్నం (స్థిర లగ్నాలు – వృషభ, సింహ, వృశ్చిక, కుంభ లగ్నాలను స్థిర నివాసానికి శ్రేష్ఠమని భావిస్తారు) ఎంచుకుంటారు
రాహుకాలం, యమగండం, వర్జ్యం, దుర్ముహూర్తం సమయాలను తప్పక వదిలేయాలి – ఇవి రోజురోజుకూ మారతాయి, పంచాంగంలో చూడవచ్చు. సాధారణంగా సూర్యోదయం తర్వాత ఉదయ ఘడియల్లో ప్రవేశం ఉత్తమమని చెబుతారు
ముహూర్తం చూసే స్టెప్-బై-స్టెప్ విధానం
- ఇల్లు పూర్తిగా సిద్ధమయ్యాకే ముహూర్తం పెట్టుకోండి – తలుపులు, వంటగది పనులు పూర్తికాకుండా ప్రవేశం మంచిది కాదంటారు
- ఆ సంవత్సరం పంచాంగం తీసుకుని శుభ మాసాలను గుర్తించండి; మూఢమి, శూన్య మాస తేదీలను ముందే మినహాయించండి
- ఆ మాసంలో శుభ తిథి + శుభ వారం + శుభ నక్షత్రం కలిసే రోజులను షార్ట్లిస్ట్ చేయండి
- ఆ రోజుల్లో యజమాని జన్మ నక్షత్రానికి తారాబలం, చంద్రబలం కుదిరే తేదీని ఎంచుకోండి
- చివరగా ఆ రోజు శుభ లగ్నం, రాహుకాలం లేని సమయం ఖరారు చేయండి
- తుది నిర్ణయానికి ముందు అనుభవజ్ఞులైన పండితుడిని సంప్రదించండి – జాతకం ఆధారంగా వ్యక్తిగత సరిపోలికలు వారు మాత్రమే చెప్పగలరు
ఈ తప్పులు చేయొద్దు
ప్యాకేజీ డీల్స్లో భాగంగా బిల్డర్ చెప్పిన తేదీని గుడ్డిగా నమ్మడం – పంచాంగ ధ్రువీకరణ లేకుండా ముందుకెళ్లొద్దు
ఆన్లైన్ ‘ముహూర్తాల లిస్ట్’లను యథాతథంగా అనుసరించడం – అవి సాధారణ జాబితాలే; తారాబలం వంటి వ్యక్తిగత అంశాలు వాటిలో ఉండవు
గర్భిణీ స్త్రీల విషయంలో ప్రత్యేక నియమాలు ఉంటాయని పండితులు చెబుతారు — ఇంట్లో అలాంటి పరిస్థితి ఉంటే ముందే చెప్పి సలహా తీసుకోవాలి
ముహూర్తం కుదరలేదని ఇంటిని దీర్ఘకాలం ఖాళీగా ఉంచడమూ మంచిది కాదంటారు – పాలు పొంగించడం వంటి చిన్న క్రతువుతో సాంకేతిక ప్రవేశం చేసి, పూర్తి గృహప్రవేశం తర్వాత చేసుకునే వెసులుబాటు ఉంది
ఒక సమతుల్య మాట
ముహూర్త శాస్త్రం శతాబ్దాల భారతీయ కాలగణన సంప్రదాయం. దీనిపై విశ్వాసం కుటుంబానికి మానసిక సంతృప్తినిస్తుంది. అదే సమయంలో – ప్రాంతాలను బట్టి, సంప్రదాయాలను బట్టి నియమాల్లో తేడాలుంటాయి. తెలుగు పంచాంగాల మధ్యే కొన్నిసార్లు స్వల్ప వ్యత్యాసాలుంటాయి. కాబట్టి పైన చెప్పిన అంశాలను ప్రాథమిక అవగాహనగా తీసుకుని, తుది ముహూర్త నిర్ణయాన్ని మాత్రం మీ కుటుంబ పురోహితుడు లేదా అనుభవజ్ఞులైన సిద్ధాంతిపైనే ఆధారపడటం ఉత్తమం.
Also read: house main door tips : వాస్తు ప్రకారం ఇంటి ప్రధాన ద్వారం ఎటు ఉండాలి? దిక్కుల రహస్యం ఇదే!
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
Q1. గృహప్రవేశానికి ఏ మాసాలు మంచివి?
మాఘ, ఫాల్గుణ, వైశాఖ, జ్యేష్ఠ మాసాలను శుభప్రదంగా భావిస్తారు. ఆషాఢం, భాద్రపదం, పుష్యం, శూన్య మాసం, మూఢమి కాలాలను సాధారణంగా నివారిస్తారు. ఖచ్చితమైన తేదీలకు ఆ ఏటి పంచాంగం చూడాలి.
Q2. కొన్న ఇంటికి, అద్దె ఇంటికి కూడా ముహూర్తం చూడాలా?
కొత్తగా కట్టిన ఇంటి (అపూర్వ గృహప్రవేశం)కి పూర్తి నియమాలు పాటిస్తారు. కొన్న ఇల్లు, అద్దె ఇంటికి శుభ దినం, మంచి సమయం చూసుకుంటే సరిపోతుందని పండితులు చెబుతారు — నియమాలు అంత కఠినంగా ఉండవు.
Q3. ముహూర్తం రోజు రాహుకాలం ఎలా తెలుసుకోవాలి?
రాహుకాలం, యమగండం, వర్జ్యం సమయాలు వారం, రోజును బట్టి మారతాయి. పంచాంగంలో లేదా విశ్వసనీయ పంచాంగ యాప్లలో రోజువారీగా చూడవచ్చు. ఈ సమయాల్లో గృహప్రవేశం చేయకూడదన్నది నియమం.
