తెలంగాణలో మహిళల ఉచిత బస్సు ప్రయాణానికి మరింత సాంకేతికతను జోడిస్తూ స్మార్ట్ కార్డుల జారీకి ప్రభుత్వం సిద్ధమైంది. రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా జూన్ 2వ తేదీ నుంచి ప్రతి జిల్లాలో ఒక్కో మండలాన్ని పైలట్ ప్రాజెక్టుగా ఎంపిక చేసి, దాదాపు 5 లక్షల మహిళలకు మహాలక్ష్మి స్మార్ట్ కార్డులు ఇవ్వాలని నిర్ణయించింది.
అయితే ఈ నిర్ణయం వెంటనే ఖర్చుపై చర్చకు దారి తీసింది. ఆర్టీసీ యాజమాన్యం చేసిన అంచనాల ప్రకారం, ఈ పైలట్ దశకు రూ.75 కోట్లు ఖర్చవుతాయని, ఆ మొత్తం ఖర్చును ప్రభుత్వమే భరించాలని ప్రతిపాదించింది. లెక్క ప్రకారం చూస్తే, ఒక్కో కార్డు ఖర్చు సుమారు రూ.1500 వరకు వస్తుందా అనే ప్రశ్నలు విశ్లేషకులు లేవనెత్తుతున్నారు.
స్మార్ట్ కార్డుల అవసరం ఏమిటి?
ప్రస్తుతం మహిళలు ఆధార్, ఓటర్ ఐడి వంటి గుర్తింపు పత్రాలతో ఉచిత ప్రయాణం చేస్తున్నారు. కానీ దుర్వినియోగాన్ని తగ్గించడానికి, డేటా నిర్వహణను సులభతరం చేయడానికి ప్రత్యేక స్మార్ట్ కార్డులు అవసరమని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. డిజిటల్ ట్రాకింగ్, ప్రయాణ గణాంకాలు, సబ్సిడీ లెక్కల స్పష్టత కోసం ఈ విధానం ఉపయోగపడుతుందని అధికారులు చెబుతున్నారు.
విమర్శలు ఎందుకు?
- ఒక్కో కార్డు తయారీ ఖర్చు నిజంగా అంత ఎక్కువేనా?
- టెక్నాలజీ, సాఫ్ట్వేర్, డేటా మేనేజ్మెంట్ ఖర్చులు కలిపి మొత్తం వ్యయం పెరిగిందా?
- పైలట్ ప్రాజెక్టు తర్వాత రాష్ట్రవ్యాప్తంగా అమలు చేస్తే మొత్తం వ్యయం ఎంత అవుతుంది?
- విమర్శకులు ఈ ప్రశ్నలను ముందుకు తెస్తున్నారు. ప్రభుత్వం ఖర్చు వివరాలను పారదర్శకంగా వెల్లడించాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
ఆర్థిక ప్రభావం
మహాలక్ష్మి పథకం ఇప్పటికే రాష్ట్ర ఖజానాపై భారీ భారం మోపుతోందని ఆర్థిక నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు. స్మార్ట్ కార్డుల జారీతో పరిపాలన సులభతరం అవుతుందని ప్రభుత్వం చెబుతున్నప్పటికీ, దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక ప్రయోజనం ఏమిటి అన్నది చూడాల్సి ఉంది.
సబ్సిడీ పథకాలలో పారదర్శకత కీలకం. సాంకేతికతను ప్రవేశపెట్టడం మంచిదే కానీ ఖర్చు-లాభాల సమీక్ష అవసరం. పైలట్ ప్రాజెక్టు ఫలితాల ఆధారంగా రాష్ట్రవ్యాప్తంగా అమలు చేస్తే ఖర్చు ఎంత పెరుగుతుందో స్పష్టత రావాలి.
ప్రస్తుతం ఈ నిర్ణయం రాజకీయ, ఆర్థిక వర్గాల్లో చర్చనీయాంశంగా మారింది. ప్రభుత్వం వివరాలు వెల్లడించిన తర్వాతే విమర్శలకు పూర్తి సమాధానం లభించే అవకాశం ఉంది.
