తెలంగాణలో విద్యుత్ డిమాండ్ రికార్డు స్థాయికి చేరడంతో విద్యుత్ రంగంపై మరోసారి రాజకీయ చర్చ మొదలైంది. సెప్టెంబర్ 9న రాష్ట్ర విద్యుత్ డిమాండ్ ఆల్టైమ్ హైగా 19,543 మెగావాట్లకు చేరింది. ఉదయం 10.41 గంటలకు నమోదైన ఈ డిమాండ్ గత మార్చి 27న నమోదైన 19,506 మెగావాట్ల రికార్డును అధిగమించింది. గత ఏడాది ఇదే రోజున నమోదైన 15,906 మెగావాట్లతో పోలిస్తే ఈసారి డిమాండ్ సుమారు 23 శాతం పెరిగింది. అయితే ఆ రోజున రాష్ట్ర విద్యుత్ సంస్థలు మొత్తం డిమాండ్ను తీర్చినట్లు అధికారులు తెలిపారు.
19,543 మెగావాట్లకు చేరిన డిమాండ్
సాధారణంగా విద్యుత్ డిమాండ్ వేసవి నెలల్లో అత్యధికంగా ఉంటుంది. అయితే ఈసారి సెప్టెంబర్లోనే తెలంగాణ విద్యుత్ డిమాండ్ 19,543 మెగావాట్లకు చేరడం ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. తక్కువ వర్షపాతం, వేడి వాతావరణ పరిస్థితులు, వ్యవసాయ అవసరాలు, గృహ, వాణిజ్య, పారిశ్రామిక వినియోగం పెరగడం వంటి అంశాలు విద్యుత్ వినియోగంపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి.
గత కొన్నేళ్లలో తెలంగాణ గరిష్ఠ విద్యుత్ డిమాండ్ క్రమంగా పెరిగింది. 2022-23లో 15,497 మెగావాట్లు, 2023-24లో 15,623 మెగావాట్లు, 2024-25లో 17,162 మెగావాట్ల గరిష్ఠ డిమాండ్ నమోదైంది. 2026లో మాత్రం ఈ సంఖ్య 19,543 మెగావాట్లకు చేరింది.
రాత్రి వేళ వ్యవసాయ వినియోగంపై ఒత్తిడి
ఖరీఫ్ సీజన్లో వ్యవసాయ అవసరాల కోసం విద్యుత్ వినియోగం పెరగడం కూడా డిమాండ్పై ప్రభావం చూపుతోంది. ముఖ్యంగా వ్యవసాయ మోటార్ల వినియోగం పెరిగే సమయంలో రాత్రి వేళల్లో విద్యుత్ వ్యవస్థపై అదనపు ఒత్తిడి ఏర్పడుతున్నట్లు విద్యుత్ రంగ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
అయితే రాష్ట్రవ్యాప్తంగా విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ పూర్తిగా విఫలమైందని చెప్పే ముందు ప్రాంతాల వారీగా సరఫరా గణాంకాలు, అధికారిక అంతరాయాల వివరాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది.
2034-35 నాటికి డిమాండ్ మరింత పెరిగే అవకాశం
భవిష్యత్లో తెలంగాణ విద్యుత్ అవసరాలు మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది. తెలంగాణ విద్యుత్ నియంత్రణ మండలి వద్ద నమోదైన CEA Resource Adequacy అంచనాల ప్రకారం 2034-35 నాటికి రాష్ట్ర గరిష్ఠ విద్యుత్ డిమాండ్ 31,809 మెగావాట్లకు చేరవచ్చని అంచనా ఉంది.
అదే సమయంలో రాష్ట్రంలోని వాస్తవ అభివృద్ధి, పారిశ్రామికీకరణ, పట్టణీకరణ, Future City, డేటా సెంటర్లు వంటి అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకున్న ప్రత్యామ్నాయ అంచనాలు మరింత ఎక్కువ డిమాండ్ను సూచిస్తున్నాయి. సెప్టెంబర్ 25న వచ్చిన ఒక నివేదికలో తెలంగాణ రైజింగ్-2047 లక్ష్యాల ఆధారంగా 2034-35 నాటికి 44,388 మెగావాట్ల డిమాండ్ ఉండొచ్చని అధికారులు అంచనా వేసినట్లు పేర్కొన్నారు. ఇది CEA ప్రాథమిక Resource Adequacy అంచనా 31,809 MWతో సమానం కాదు; రెండు వేర్వేరు అంచనాలుగా చూడాలి.
బొగ్గు సరఫరాపై బీఆర్ఎస్ ఆరోపణలు
విద్యుత్ డిమాండ్ పెరుగుతున్న సమయంలో థర్మల్ విద్యుత్ కేంద్రాలకు బొగ్గు సరఫరాపై బీఆర్ఎస్ ప్రభుత్వం మీద విమర్శలు చేస్తోంది. బీఆర్ఎస్ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్ కేటీఆర్ తెలంగాణలో విద్యుత్ సమస్యలకు ప్రభుత్వ నిర్వహణ లోపాలే కారణమని ఆరోపించారు.
సింగరేణి నుంచి థర్మల్ విద్యుత్ కేంద్రాలకు బొగ్గు సరఫరా, బొగ్గు నిల్వలు, ఉత్పత్తి తదితర అంశాలపై ఆయన ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు. సుమారు 40 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల బొగ్గు లెక్కల్లో కనిపించడం లేదని, దాని విలువ సుమారు రూ.1,600 కోట్లుగా ఉంటుందని కేటీఆర్ ఆరోపించారు. ఈ ఆరోపణలపై స్వతంత్ర దర్యాప్తు జరపాలని బీఆర్ఎస్ డిమాండ్ చేస్తోంది.
అయితే ఈ రూ.1,600 కోట్ల అంశం బీఆర్ఎస్ చేసిన ఆరోపణ మాత్రమే; అది నిర్ధారిత కుంభకోణంగా వార్తలో పేర్కొనకూడదు.
సింగరేణి మాత్రం బొగ్గు సరఫరాపై ఏం చెబుతోంది?
బీఆర్ఎస్ ఆరోపణలకు భిన్నంగా సింగరేణి అధికారికంగా తెలంగాణ థర్మల్ విద్యుత్ కేంద్రాలకు పెద్ద మొత్తంలో బొగ్గు సరఫరా చేస్తున్నట్లు తెలిపింది.
ఆగస్టులో విద్యుత్ ఉత్పత్తి సంస్థలకు సింగరేణి మొత్తం 40.51 లక్షల టన్నుల బొగ్గును సరఫరా చేయగా, అందులో 36.26 లక్షల టన్నులు తెలంగాణలోని థర్మల్ విద్యుత్ కేంద్రాలకు వెళ్లినట్లు సంస్థ వెల్లడించింది. అంటే మొత్తం సరఫరాలో దాదాపు 90 శాతం తెలంగాణ ప్లాంట్లకే వెళ్లినట్లు సింగరేణి తెలిపింది.
ఈ గణాంకం నేపథ్యంలో ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న బీఆర్ఎస్ ఆరోపణలు, సింగరేణి వెల్లడించిన సరఫరా వివరాల మధ్య వ్యత్యాసంపై మరింత స్పష్టత రావాల్సి ఉంది.
థర్మల్ ప్లాంట్ల వద్ద బీఆర్ఎస్ నిరసనలు
బొగ్గు సరఫరా, విద్యుత్ ఉత్పత్తిపై బీఆర్ఎస్ తన ఆందోళనలను మరింత తీవ్రతరం చేసింది. సెప్టెంబర్ 24న పార్టీ బృందాలు యాదాద్రి, కొత్తగూడెం, కాకతీయ థర్మల్ పవర్ స్టేషన్, భద్రాద్రి విద్యుత్ కేంద్రం, సింగరేణి కార్యాలయాల వద్దకు వెళ్లి పరిస్థితిని పరిశీలించాయి.
కాకతీయ థర్మల్ పవర్ స్టేషన్ వద్ద బీఆర్ఎస్ నేతలు బొగ్గు రాక, నిల్వలు, విద్యుత్ ఉత్పత్తిపై వివరాలు అడిగారు. అక్కడ సుమారు నాలుగు రోజుల బొగ్గు నిల్వలు ఉన్నాయని ప్లాంట్ చీఫ్ ఇంజినీర్ తెలిపినట్లు New Indian Express నివేదించింది.
బీఆర్ఎస్ నేతలు మాత్రం ప్లాంట్లకు అవసరమైన స్థాయిలో బొగ్గు సరఫరా కావడం లేదని ఆరోపించారు. KTPPకు రోజుకు 5,000 టన్నుల బొగ్గు అవసరం ఉండగా 1,500 టన్నులు మాత్రమే వస్తున్నాయని పార్టీ నేతలు పేర్కొన్నారు. ఇది కూడా బీఆర్ఎస్ నేతల ఆరోపణగానే చూడాలి.
భవిష్యత్ విద్యుత్ అవసరాలే అసలు సవాలు
తెలంగాణ విద్యుత్ డిమాండ్ ఇప్పటికే 19,543 మెగావాట్ల రికార్డు స్థాయికి చేరింది. రాబోయే సంవత్సరాల్లో డిమాండ్ మరింత పెరిగే అవకాశం ఉండటంతో కొత్త విద్యుత్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం, ట్రాన్స్మిషన్ నెట్వర్క్, నిల్వ వ్యవస్థలు, పునరుత్పాదక విద్యుత్పై రాష్ట్రం మరింత దృష్టి పెట్టాల్సిన అవసరం ఉంది.
CEA Resource Adequacy అంచనాల ప్రకారం 2034-35 వరకు తెలంగాణకు అదనపు సామర్థ్యం అవసరమవుతుంది. CEA ఆధారిత ప్రణాళికలో థర్మల్, సోలార్, బ్యాటరీ స్టోరేజ్, విండ్ వంటి వివిధ వనరుల ద్వారా సామర్థ్యాన్ని పెంచే ప్రతిపాదనలు ఉన్నాయి.
మొత్తంగా.. తెలంగాణలో విద్యుత్ డిమాండ్ రికార్డు స్థాయికి చేరడం రాష్ట్ర విద్యుత్ వ్యవస్థకు పెరుగుతున్న అవసరాలను స్పష్టంగా చూపిస్తోంది. మరోవైపు బొగ్గు సరఫరా, థర్మల్ ప్లాంట్ల ఉత్పత్తి, విద్యుత్ కొనుగోళ్లపై బీఆర్ఎస్–ప్రభుత్వం మధ్య రాజకీయ వివాదం కొనసాగుతోంది. బొగ్గు కొరత, 40 లక్షల టన్నుల బొగ్గు మాయం వంటి అంశాలపై బీఆర్ఎస్ చేస్తున్న ఆరోపణలకు పూర్తి అధికారిక దర్యాప్తు లేదా స్పష్టమైన ఆధారాలు వెలువడాల్సి ఉంది. అదే సమయంలో భవిష్యత్ డిమాండ్ను తీర్చేందుకు అదనపు విద్యుత్ ఉత్పత్తి, గ్రిడ్ సామర్థ్యం పెంపు కీలకంగా మారనుంది.
