పండుగలు, వరుస సెలవులు, వీకెండ్ హాలిడేస్ వస్తే చాలు రైళ్లలో ప్రయాణికుల రద్దీ భారీగా పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా దసరా, దీపావళి, క్రిస్మస్, సంక్రాంతి పండుగల సమయంలో నగరాల్లో నివసించే ప్రజలు సొంతూళ్లకు వెళ్లేందుకు ముందుగానే రైలు టికెట్లు బుక్ చేసుకుంటుంటారు. దీంతో రైల్వే టికెట్లకు డిమాండ్ పెరుగుతోంది.
ఇదే డిమాండ్ను ఆసరాగా చేసుకుని ప్రయాణికులను మోసం చేస్తున్న ఫేక్ బుకింగ్ వెబ్సైట్లు, నకిలీ మొబైల్ యాప్స్, బాట్ బుకింగ్స్పై ఇండియన్ రైల్వే క్యాటరింగ్ అండ్ టూరిజం కార్పొరేషన్ (IRCTC) ప్రత్యేకంగా దృష్టి పెట్టింది. అనుమానాస్పదంగా ఉన్న కోట్లాది యూజర్ ఐడీలపై చర్యలు చేపట్టింది. మరోవైపు పండుగ రద్దీకి అనుగుణంగా ప్రత్యేక రైళ్లను నడిపేందుకు రైల్వే శాఖ కూడా సిద్ధమవుతోంది.
ఒక్కరోజే 20 లక్షలకు పైగా టికెట్ల బుకింగ్
పండుగల సీజన్ సమీపిస్తుండటంతో రైల్వే టికెట్లకు భారీ డిమాండ్ ఏర్పడింది. సెప్టెంబర్ 7న ఒక్కరోజే 20,06,353 టికెట్లు బుక్ అయినట్లు అధికారులు వెల్లడించారు. IRCTC చరిత్రలోనే ఒకే రోజులో నమోదైన అత్యధిక బుకింగ్స్గా దీనిని పేర్కొంటున్నారు.
ప్రస్తుతం రిజర్వ్డ్ టికెట్లలో 89 శాతం ఆన్లైన్ ద్వారానే బుక్ అవుతున్నట్లు IRCTC తెలిపింది. మిగిలిన 11 శాతం టికెట్లు రైల్వే స్టేషన్లలోని బుకింగ్ కౌంటర్ల ద్వారా బుక్ అవుతున్నాయి. ప్రయాణికుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా డిజిటల్ బుకింగ్ వ్యవస్థను మరింత సులభతరం చేస్తున్నట్లు రైల్వే అధికారులు చెబుతున్నారు.
కొత్త ఇంటర్ఫేస్తో IRCTC వెబ్సైట్
IRCTC వెబ్సైట్ను ఇటీవల రీవ్యాంప్ చేసి కొత్త ఇంటర్ఫేస్ను అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చారు. దీంతో ఎక్కువ ట్రాఫిక్ను హ్యాండిల్ చేసే సామర్థ్యం పెరిగినట్లు అధికారులు తెలిపారు. ఈ మార్పుల తర్వాత టికెట్ బుకింగ్స్ రికార్డు స్థాయిలో నమోదవుతున్నాయని పేర్కొన్నారు.
ఆన్లైన్ రిజర్వేషన్ బుకింగ్స్లో దాదాపు 89 శాతం IRCTC వెబ్సైట్ ద్వారానే జరుగుతున్నాయి. మిగిలిన 11 శాతం బుకింగ్స్ స్టేషన్లలోని కౌంటర్ల వద్ద జరుగుతున్నట్లు అధికారులు వెల్లడించారు.
కోట్లాది అనుమానాస్పద యూజర్ ఐడీల డీయాక్టివేషన్
టికెట్ బుకింగ్స్లో అక్రమాలకు చెక్ పెట్టేందుకు IRCTC భారీ స్థాయిలో చర్యలు చేపట్టింది. అనుమానాస్పదంగా గుర్తించిన 3.04 కోట్ల యూజర్ ఐడీలను డీయాక్టివేట్ చేసినట్లు తెలిపింది. మరో 6.33 కోట్ల యూజర్ ఐడీలను రీవాలిడేషన్కు పంపినట్లు వెల్లడించింది.
నకిలీ మొబైల్ నంబర్లు, డిస్పోజబుల్ ఇమెయిల్ డొమైన్లు, అనుమానాస్పద ఐపీ అడ్రస్లు, అసాధారణంగా కనిపించే యూజర్ నేమ్స్ వంటి అంశాల ఆధారంగా అనుమానాస్పద ఖాతాలను గుర్తిస్తున్నట్లు IRCTC తెలిపింది.
అలాగే 16,041 అనుమానాస్పద ఇమెయిల్ డొమైన్లను బ్లాక్ చేసినట్లు వెల్లడించింది. సైబర్ క్రైమ్ పోర్టల్ ద్వారా అందిన 592 ఫిర్యాదులపైనా చర్యలు తీసుకున్నట్లు అధికారులు తెలిపారు.
అయితే పొరపాటున అనుమానాస్పద జాబితాలోకి వెళ్లిన నిజమైన యూజర్లకు కూడా IRCTC అవకాశం కల్పించింది. గ్రీవెన్స్ మెకానిజం ద్వారా తమ యూజర్ ఐడీలను తిరిగి రీవాలిడేట్ చేసుకునే అవకాశం ఉందని తెలిపింది.
ఫేక్ వెబ్సైట్లు, నకిలీ యాప్స్పై నిఘా
IRCTC పేరును పోలిన ఫేక్ వెబ్సైట్లు, నకిలీ మొబైల్ యాప్స్ ద్వారా ప్రయాణికులను మోసం చేసే ప్రయత్నాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో రైల్వే శాఖ అప్రమత్తమైంది. నెట్వర్క్ సెక్యూరిటీ టీమ్ సహాయంతో ఇలాంటి ఫేక్ ప్లాట్ఫార్మ్లను గుర్తించి టేక్డౌన్ చేస్తున్నట్లు IRCTC వెల్లడించింది.
అక్రమ బుకింగ్స్ను అడ్డుకునేందుకు యాంటీ బాట్ టెక్నాలజీని ఉపయోగిస్తున్నట్లు తెలిపింది. ముందుగా నిర్ణయించిన కంటెంట్ లేదా ఆటోమేటెడ్ విధానాల ద్వారా భారీగా బుకింగ్స్ చేసే ప్రయత్నాలను గుర్తించి అడ్డుకుంటున్నట్లు అధికారులు పేర్కొన్నారు.
ఈ చర్యలతో ఇటీవల నెలల్లో బాట్ ట్రాఫిక్ 55 నుంచి 65 శాతం వరకు తగ్గినట్లు IRCTC తెలిపింది. ప్రయాణికులు టికెట్లను అధికారిక IRCTC వెబ్సైట్ లేదా అధికారిక మొబైల్ యాప్ ద్వారానే బుక్ చేసుకోవాలని సూచించింది.
ఆధార్ ఆధారిత ధ్రువీకరణకు ప్రాధాన్యం
టికెట్ బ్లాకింగ్, అక్రమ బుకింగ్స్ను అరికట్టి నిజమైన ప్రయాణికులకు టికెట్లు అందేలా చేసేందుకు IRCTC బుకింగ్ ప్రక్రియలో ఆధార్ ఆధారిత ప్రమాణీకరణకు ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది.
ప్రతిరోజూ ఉదయం 8 గంటలకు ప్రారంభమయ్యే అడ్వాన్స్ రిజర్వేషన్ బుకింగ్ విండోలో తొలి 10 నిమిషాలు, అంటే ఉదయం 8 గంటల నుంచి 8.10 గంటల వరకు అధీకృత టికెట్ ఏజెంట్లు బుకింగ్ చేయకుండా నిబంధనలు అమలు చేస్తోంది.
ప్రారంభ బుకింగ్ విండోలో ఆధార్ అథెంటిఫికేషన్ పూర్తి చేసుకున్న యూజర్లకు ప్రాధాన్యం కల్పించే చర్యలు కూడా చేపట్టింది. రిజర్వేషన్ ప్రారంభమైన తొలి గంటలోనే దాదాపు 15 శాతం ట్రాఫిక్ ఉంటుందని అధికారులు చెబుతున్నారు. ఆ తర్వాత రోజంతా మిగిలిన బుకింగ్స్ జరుగుతాయి.
పండుగలకు ప్రత్యేక రైళ్ల ఏర్పాట్లు
రానున్న దసరా, దీపావళి, ఛట్ పూజ, క్రిస్మస్, సంక్రాంతి పండుగల సమయంలో ప్రయాణికుల రద్దీ భారీగా ఉండే అవకాశం ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో రద్దీని దృష్టిలో పెట్టుకుని ప్రత్యేక రైళ్లను నడిపేందుకు రైల్వే శాఖ ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది.
దక్షిణ మధ్య రైల్వే పరిధిలోని ప్రముఖ మార్గాల్లో రైలు టికెట్లకు ఇప్పటికే డిమాండ్ కనిపిస్తోంది. ప్రయాణికుల రద్దీ ఆధారంగా ఆయా మార్గాల్లో స్పెషల్ ట్రైన్లు నడిపేందుకు అధికారులు ఏర్పాట్లు చేస్తున్నారు.
ఒకవైపు పండుగల రద్దీని అధిగమించేందుకు ప్రత్యేక రైళ్లపై రైల్వే శాఖ దృష్టి పెడుతుండగా, మరోవైపు టికెట్ల డిమాండ్ను సొమ్ము చేసుకునే ఫేక్ వెబ్సైట్లు, నకిలీ యాప్స్, అనుమానాస్పద అకౌంట్లపై IRCTC చర్యలు తీసుకుంటోంది.
ఆన్లైన్లో రైలు టికెట్లు బుక్ చేసుకునే ప్రయాణికులు అధికారిక IRCTC ప్లాట్ఫార్మ్లను మాత్రమే ఉపయోగించాలని అధికారులు సూచిస్తున్నారు. అనుమానాస్పద లింకులు, గుర్తు తెలియని యాప్స్, అనధికారిక ఏజెంట్ల విషయంలో అప్రమత్తంగా ఉండాలని రైల్వే శాఖ హెచ్చరిస్తోంది.
Also read: వెలిచాల పాఠశాలల్లో స్వచ్ఛతా హీ సేవా.. Single Use Plasticపై విద్యార్థులకు అవగాహన
