హైదరాబాద్, జూన్ 12: గోదావరి నదిపై నిర్మించ తలపెట్టిన ప్రతిష్ఠాత్మక సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టు (మాజీ తూపాకులగూడెం బ్యారేజ్) అమలులో కీలక పురోగతి కనిపిస్తోంది. ఎన్నో ఏళ్లుగా పెండింగ్లో ఉన్న ఈ ప్రాజెక్టుకు అవసరమైన ఛత్తీస్గఢ్ రాష్ట్రం నుంచి నో అబ్జెక్షన్ సర్టిఫికేట్ (NOC) సాధన కోసం తెలంగాణ ప్రభుత్వం తీవ్ర ప్రయత్నాలు చేస్తోంది. ఈ క్రమంలో రాష్ట్ర నీటిపారుదల శాఖ మంత్రి కెప్టెన్ ఎన్. ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి స్వయంగా ఛత్తీస్గఢ్ ముఖ్యమంత్రి విష్ణుదేవ్ సాయ్తో భేటీ కావడం ప్రాజెక్టు భవిష్యత్తుపై ఆశలు పెంచుతోంది.
తెలంగాణ పర్యటనకు వచ్చిన ఛత్తీస్గఢ్ ముఖ్యమంత్రిని కలిసిన ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి, సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టు రాష్ట్రానికి ఎంత కీలకమో వివరించారు. పెండింగ్లో ఉన్న NOC జారీ చేయాలని కోరుతూ అధికారిక లేఖను కూడా అందజేశారు. దీనిపై ఛత్తీస్గఢ్ సీఎం సానుకూలంగా స్పందించినట్లు సమాచారం.
NOC ఒక్కటే మిగిలిన అడ్డంకి
సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టు డీపీఆర్ (Detailed Project Report) ఇప్పటికే కేంద్ర జల సంఘం (CWC)కు సమర్పించబడింది. ప్రాజెక్టుకు అవసరమైన పర్యావరణ అనుమతులతో పాటు హైడ్రాలజీ, వ్యయ అంచనాలు, గిరిజన వ్యవహారాల శాఖ, సెంట్రల్ గ్రౌండ్ వాటర్ బోర్డు తదితర కీలక అనుమతులు ఇప్పటికే లభించాయి.
అయితే, ప్రాజెక్టు ప్రభావం కొంత మేర ఛత్తీస్గఢ్ రాష్ట్రంపై ఉండే అవకాశం ఉండటంతో ఆ రాష్ట్రం నుంచి NOC తప్పనిసరిగా అవసరమైంది. ప్రస్తుతం అదే చివరి ప్రధాన అడ్డంకిగా మారింది.
ఛత్తీస్గఢ్ ఆందోళనల నివారణకు తెలంగాణ చర్యలు
ప్రాజెక్టు వల్ల ముంపు ప్రాంతాలపై ఛత్తీస్గఢ్ ప్రభుత్వం వ్యక్తం చేసిన సందేహాలను పరిష్కరించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రత్యేక చర్యలు చేపట్టింది. రెండు రాష్ట్రాల ఇంజినీర్లు సంయుక్త సర్వే నిర్వహించగా, మరింత ఖచ్చితమైన అంచనాల కోసం అదనపు సర్వే అవసరమని ఛత్తీస్గఢ్ సూచించింది.
దీనికి తెలంగాణ ప్రభుత్వం పూర్తిగా సహకరిస్తూ రూ.9.88 కోట్లు విడుదల చేసింది. ప్రస్తుతం బీజాపూర్ జిల్లాలో సర్వే కొనసాగుతోంది. ముంపు ప్రభావిత భూములకు చట్టబద్ధంగా పరిహారం చెల్లించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం సిద్ధంగా ఉందని కూడా స్పష్టం చేసింది.
2009లో ప్రారంభమైన ప్రాజెక్టు ప్రయాణం
ఈ ప్రాజెక్టుకు మూలం ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రతిపాదించిన పీవీ నరసింహారావు కంఠనపల్లి సుజల స్రవంతి పథకం. 2009లో పరిపాలన అనుమతులు లభించగా, 2012లో కేంద్ర జల సంఘం డీపీఆర్ తయారీకి సూత్రప్రాయ అంగీకారం తెలిపింది.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తర్వాత ప్రాజెక్టును పునర్నిర్మాణం చేసి తూపాకులగూడెం వద్ద బ్యారేజ్ నిర్మించాలనే నిర్ణయం తీసుకున్నారు. దీంతో ముంపు సమస్యలు గణనీయంగా తగ్గడంతో పాటు ప్రాజెక్టు ఆర్థికంగా కూడా మరింత ప్రయోజనకరంగా మారింది.
4.40 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీటి స్థిరీకరణ
సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టు ద్వారా 46.96 టీఎంసీల గోదావరి జలాలను వినియోగించేలా ప్రణాళిక రూపొందించారు. దీని ద్వారా 4.40 లక్షల ఎకరాల సాగునీటిని స్థిరీకరించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
లబ్ధి పొందే జిల్లాలు:
- సూర్యాపేట – 2.34 లక్షల ఎకరాలు
- మహబూబాబాద్ – 96,494 ఎకరాలు
- ఖమ్మం – 85,774 ఎకరాలు
- వరంగల్ – 22,422 ఎకరాలు
- జనగామ – 1,111 ఎకరాలు
అదనంగా రామప్ప-పాకాల లింక్ కాలువ ద్వారా మరో 30 వేల ఎకరాలకు కొత్త సాగునీరు అందనుంది.
తాగునీరు, దేవాదుల పథకానికి మద్దతు
ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా కేవలం సాగునీరు మాత్రమే కాదు, జె.చొక్కారావు దేవాదుల ఎత్తిపోతల పథకానికి స్థిరీకరణ లభించనుంది. అలాగే పాత వరంగల్, ఖమ్మం జిల్లాల్లోని వందలాది గ్రామాలకు తాగునీటి సరఫరా మెరుగుపడనుంది.
కేంద్ర అనుమతులకు మార్గం సుగమం
అధికారుల సమాచారం ప్రకారం, సాంకేతికంగా ప్రాజెక్టుకు సంబంధించిన అన్ని అంశాలు పూర్తయ్యాయి. ఛత్తీస్గఢ్ నుంచి NOC లభించిన వెంటనే కేంద్ర జల సంఘం అంతర్రాష్ట్ర విభాగం తుది పరిశీలన పూర్తి చేయనుంది. దీంతో సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టు అమలుకు ఉన్న చివరి ప్రధాన అడ్డంకి తొలగిపోతుంది.
తెలంగాణ ప్రభుత్వం గత రెండేళ్లుగా నిరంతరం ఛత్తీస్గఢ్ ప్రభుత్వంతో సంప్రదింపులు జరుపుతూ వస్తోంది. ప్రస్తుతం కొనసాగుతున్న సర్వేలు, రెండు రాష్ట్రాల మధ్య సానుకూల చర్చలు చూస్తుంటే, సమ్మక్క సాగర్ ప్రాజెక్టుకు ఎంతోకాలంగా ఎదురుచూస్తున్న NOC త్వరలోనే లభించే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.
